Dubai: hoe u ophoudt fiscaal inwoner van Nederland te zijn

Verhuizen naar Dubai maakt u niet automatisch tot niet-inwoner van Nederland. Of u fiscaal inwoner blijft, beoordeelt de Belastingdienst aan de hand van artikel 4 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR), niet aan de hand van het adres op uw huurcontract. Blijft u inwoner, dan betaalt u in Nederland belasting over uw wereldinkomen, ook als u in de Emiraten woont en werkt, waar geen inkomstenbelasting voor particulieren bestaat.

Bovendien heeft Dubai een bijzonderheid die weinig mensen kennen: het belastingverdrag tussen Nederland en de VAE biedt een Nederlander geen beslisregels bij een dubbele woonplaats, terwijl veel andere verdragen dat wel doen. Daarom moet de overstap goed worden gepland, niet alleen worden gemaakt.

Deze gids legt uit wanneer de Belastingdienst u als inwoner ziet, wat er gebeurt in het jaar van vertrek, wanneer u een conserverende aanslag krijgt en welke stappen u zet om uw fiscale woonplaats naar de VAE te verplaatsen, met alles gedocumenteerd.

Wanneer de Belastingdienst u als inwoner van Nederland ziet

Volgens artikel 4 AWR wordt waar iemand woont naar de omstandigheden beoordeeld. Er geldt geen dagentelling: de vraag is of u een duurzame band van persoonlijke aard met Nederland hebt. Die band hoeft volgens de Belastingdienst niet sterker te zijn dan uw band met een ander land. De Belastingdienst kijkt onder meer naar deze omstandigheden:

Wat de meeste verrassingen oplevert, is dat het om het geheel gaat. Uitschrijving bij de gemeente telt mee, maar beslist niet alleen: wie zijn gezin, woning of werk in Nederland houdt, kan inwoner blijven en betaalt dan ook over zijn inkomen uit Dubai belasting in Nederland.

Het verdrag Nederland-VAE beschermt u niet zoals u denkt

Wanneer twee landen u tegelijk als inwoner zien, bepalen in veel verdragen beslisregels welk land voorgaat: waar u een duurzaam tehuis hebt, waar het middelpunt van uw levensbelangen ligt, waar u gewoonlijk verblijft. Het verdrag tussen Nederland en de VAE, ondertekend op 8 mei 2007 en in werking sinds 2 juni 2010, heeft die regels ook, maar aan de kant van de VAE is een natuurlijke persoon alleen inwoner als hij onderdaan van de VAE is en daar bovendien voornamelijk verblijft, een duurzaam tehuis heeft of gewoonlijk verblijft, met nauwere persoonlijke en economische betrekkingen met de VAE dan met een andere staat.

Het gevolg: een Nederlander in Dubai is voor het verdrag geen inwoner van de VAE, dus er is geen dubbele woonplaats om te beslissen. Woont u volgens artikel 4 AWR in Nederland, dan betaalt u hier belasting over uw wereldinkomen, zonder dat het verdrag dat corrigeert. Hebt u Nederland wel echt verlaten, dan bent u voor het verdrag inwoner van geen van beide landen en kunt u er ook voor uw Nederlandse inkomsten geen beroep op doen. Een TRC van de FTA verandert dat niet.

De enige solide strategie is dus om uw duurzame banden met Nederland echt te verbreken.

De VAE staan niet op de Nederlandse lijst van laagbelastende staten

Nederland heeft een lijst van laagbelastende staten, maar die dient voor de vennootschapsbelasting en de bronbelasting, dus voor bedrijven. De Wet inkomstenbelasting 2001 verwijst er niet naar en houdt een particulier niet extra jaren belastingplichtig omdat hij naar een laagbelastend land verhuist.

De VAE staan bovendien niet op die lijst: ze zijn er per 1 januari 2024 van afgehaald en komen ook in de versie die sinds 1 januari 2026 geldt niet voor. De lijst wordt geregeld aangepast, dus controleer haar voordat u verhuist.

Wat u wel volgt, waar u ook naartoe gaat, is de erf- en schenkbelasting: een Nederlander die binnen tien jaar na zijn vertrek overlijdt of een schenking doet, wordt geacht in Nederland te hebben gewoond (artikel 3 Successiewet 1956). Het verdrag met de VAE geldt alleen voor belastingen naar het inkomen.

Het jaar van vertrek: de datum telt

De inkomstenbelasting wordt per kalenderjaar geheven, maar uw binnenlandse belastingplicht kan midden in het jaar eindigen. Het jaar van vertrek wordt dan in twee delen gesplitst:

Wat uw laatste jaar als inwoner afsluit:

• Eén aangifte over het hele jaar. Over het jaar van emigratie doet u aangifte M (migratie), online via Mijn Belastingdienst of met het papieren aangifteformulier M. Hebt u een voorlopige aanslag, pas die dan aan: ze is gebaseerd op uw situatie in Nederland.
• Box 3 naar tijdsgelang. Voor sparen en beleggen blijft 1 januari de peildatum, maar het voordeel wordt naar tijdsgelang herleid, waarbij gedeelten van kalendermaanden niet meetellen.
• Wat u in Nederland achterlaat, blijft in Nederland belast. Als buitenlands belastingplichtige betaalt u in Nederland belasting over uw Nederlandse inkomen. Onroerende zaken in Nederland zijn altijd in Nederland belast, bijvoorbeeld een vakantiewoning of een verhuurd pand.

Exit tax: conserverende aanslag op aanmerkelijk belang en pensioen

Nederland belast bij vertrek niet al uw vermogen, maar legt over bepaalde inkomensbestanddelen een conserverende aanslag op: een aanslag die u misschien later moet betalen en die u krijgt na de aangifte over het emigratiejaar. De twee belangrijkste gevallen:

• Aanmerkelijk belang. Bent u, al dan niet samen met uw partner, voor 5% of meer van het geplaatste kapitaal aandeelhouder in een vennootschap, dan gelden uw aandelen bij emigratie als verkocht tegen de waarde in het economische verkeer, en valt de winst boven uw verkrijgingsprijs in box 2. Bent u na 15 september 2015 (15.15 uur) uitgeschreven, dan is deze aanslag onbeperkt geldig: het uitstel van betaling is levenslang, zonder kwijtschelding na tien jaar.
• Pensioen en lijfrente. Voor in Nederland opgebouwd pensioen, of een lijfrente waarvan u de premies hebt afgetrokken, krijgt u een conserverende aanslag over het fiscale voordeel. Houdt u zich aan de regels, bijvoorbeeld door niet af te kopen, dan hoeft u die maximaal tien jaar niet te betalen en kunt u daarna om kwijtschelding vragen.

Voor Dubai telt één punt extra: automatisch uitstel van betaling krijgt u bij emigratie naar een EU- of EER-land, en daar horen de VAE niet bij. Krijgt u geen automatisch uitstel, dan vraagt u het zelf aan zoals op de aanslag staat, en bij emigratie naar een niet-EU-land moet u voor uw aanmerkelijk belang zekerheid stellen, bijvoorbeeld met een bankgarantie. Verkoopt u later de aandelen, keert u dividend uit of stopt de vennootschap, dan betaalt u de aanslag (gedeeltelijk).

Stap voor stap uw fiscale woonplaats naar Dubai verplaatsen

1. Regel uw legale verblijf in de VAE. Met een investeerders- of werknemersvisum of een Golden Visa. We leggen het uit in ondernemersresidentie in Dubai en bij de Golden Visa.
2. Voldoe aan de criteria van de VAE. Volgens Cabinet Decision 85/2022 bent u fiscaal inwoner van de VAE als uw gewone verblijfplaats en het middelpunt van uw financiële en persoonlijke belangen daar liggen, als u 183 dagen of meer binnen 12 opeenvolgende maanden in het land verblijft, of als u er 90 dagen of meer verblijft en, naast een verblijfsvergunning, er een permanente woning of een dienstbetrekking of onderneming hebt.
3. Vraag de verklaring van fiscale woonplaats (TRC) aan bij de FTA. Het is het bewijs van uw fiscale woonplaats in de VAE. Wij regelen het via fiscale woonplaats in de VAE.
4. Schrijf u uit bij uw gemeente en doe aangifte M. Verblijft u naar verwachting minstens twee derde van een jaar buiten Nederland, dan doet u vóór vertrek aangifte van vertrek bij uw gemeente (vanaf de vijfde dag voor de vertrekdag). Uw gegevens gaan naar de Registratie Niet-Ingezetenen (RNI) en de gemeente geeft uw nieuwe adres door aan de Belastingdienst. Over het vertrekjaar doet u daarna aangifte M.
5. Verbreek uw duurzame banden. Bekijk waar uw woning, gezin, werk, verzekeringen en vermogen zich bevinden: dat weegt de Belastingdienst.
6. Bewaar de bewijzen. Huurcontract of eigendomsakte van uw woning in Dubai, visum en Emirates ID, het overzicht van uw in- en uitreizen, het bewijs van uitschrijving en de TRC van elk jaar. Controleert de Belastingdienst uw woonplaats, dan toont u daarmee aan dat u uw banden met Nederland hebt verbroken en in de VAE woont.

Plan voordat u verhuist

Ophouden fiscaal inwoner van Nederland te zijn is een proces, geen formulier: het wordt bepaald door de datum van vertrek, door de banden die u in Nederland houdt en door de bewijzen die u vanaf de eerste dag verzamelt. Het andersom doen, eerst verhuizen en pas daarna aan de Belastingdienst denken, is de meest gebruikelijke manier om in Nederland belasting te betalen over inkomen dat u in Dubai verdient.

LorcaBase adviseert u in het Engels en Spaans over de kant van de VAE: uw belastingzaken in Dubai, de fiscale woonplaats en de TRC in de VAE. Voor de Nederlandse kant stemt u uw vertrek af met een Nederlandse belastingadviseur. Wilt u weten hoe de belastingen er ter plaatse uitzien, begin dan met onze gids over belastingen in Dubai.